شفاف‌سازی آمار تسهیلات‌دهی به بورس

شفاف‌سازی آمار تسهیلات‌دهی به بورس

گزارشی که در روز 20 اسفندماه با عنوان «تاوان ابرنوسان بورس» منتشر شده، نشان می‌دهد که کل رقم تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌های بورسی 144 هزار میلیارد تومان است.
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از دنیای اقتصاد؛ ‌انتشار این گزارش‌ بازخوردهای زیادی را در پی داشت. برخی از افراد، بدون ارايه مدرکی تاکید کردند که رقم ارايه شده از سوی «دنیای‌اقتصاد» اشتباه بوده است. حال در این گزارش، مبنای محاسباتی این عدد برای مخاطبان تشریح شده است.
بازخوردهای یک گزارش

چهارشنبه هفته پیش، گزارشی در روزنامه  منتشر شد که بازتاب‌های زیادی داشت. در گزارش «تاوان ابرنوسان بورس» مطرح شده بود که بانک‌ها در 10 ماه نخست سال‌جاری، حدود 144 هزار میلیارد تومان به کارگزاری‌های بورسی تسهیلات داده‌اند. برخی از کارشناسان نسبت به این عدد تشکیک‌هایی مطرح کرده‌اند و معتقدند که رقم تسهیلات پرداختی بسیار پایین‌تر از این مقدار است. البته مدرک خاصی درخصوص این ادعا ارايه نشده است.

مبنای محاسباتی 144 هزار میلیارد تومان از گزارش رسمی 14 اسفند 1399 بانک مرکزی استخراج شده است. در این گزارش آمده است: «‌تسهیلات پرداختی بانک‌ها طی 10 ماهه ابتدای سال 1399 به بخش‌های اقتصادی مبلغ 1396 هزار میلیارد تومان است که در مقایسه با دوره مشابه سال قبل 3/ 94 درصد افزایش داشته است. قابل ذکر است با توجه به بهبود روش‌های گزارش‌گیری و همچنین تکمیل و اصلاح اطلاعات موجود در سامانه‌های بانک مرکزی توسط بانک‌ها و موسسات اعتباری، اطلاعات تسهیلات پرداختی در 10 ماه‌ نخست سال 1398 از 718 هزار میلیارد تومان به 2/ 744 هزار میلیارد تومان تعدیل شده است‌ که با اعمال این تعدیل، رشد تسهیلات پرداختی طی 10 ماه‌ ابتدای سال 1399 نسبت به دوره مشابه سال قبل از 3/ 94 به 6/ 87 درصد می‌رسد.

عوامل دیگری نیز بر افزایش تسهیلات پرداختی تاثیرگذار بوده‌اند که از آن جمله می‌توان به افزایش منابع بانک‌ها و موسسات اعتباری، تسهیلات پرداختی به اقشار آسیب‌دیده از شیوع کرونا، تسهیلات ودیعه مسکن مستاجران و افزایش تسهیلات پرداختی به شرکت‌های کارگزاری فعال در بازار سرمایه اشاره کرد. به‌نحوی که‌ چنانچه رقم تسهیلات(مستقیم) پرداختی بابت کرونا و همچنین آثار ناشی از افزایش تسهیلات پرداختی به شرکت‌های کارگزاری مزبور از کل تسهیلات پرداختی طی 10 ماه‌ ابتدایی سال 1399 خارج شود، رشد پیش‌گفته از 6/ 87 درصد به 6/ 62 درصد تعدیل خواهد شد.»

براساس این گزارش اگر تسهیلات پرداختی در 10 ماه نخست سال 1398 را 744 هزار میلیارد تومان در نظر بگیریم با ضرب این عدد در 876/ 1 ‌عدد 1396 هزار میلیارد تومان تسهیلات در سال‌جاری به دست می‌آید. اگر 744 هزار میلیارد تومان را در 626/ 1 ضرب کنیم عدد 1210‌ هزار میلیارد تومان به دست می‌آید. با کم کردن عدد 1396 هزار میلیارد تومان از 1210 هزار میلیارد تومان به عددی در حدود 186 هزار میلیارد تومان می‌رسیم. عدد 186 هزار میلیارد تومان رقم کل تسهیلات کرونایی و تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌های بورسی است.

علاوه بر این، بر اساس خبری که در روز سه‌شنبه 19 اسفند 1399 در پایگاه اطلاع رسانی و پایش آثار اقتصادی کرونا منتشر شده، شهرزاد دانشمندی، مدیر اداره اعتبارات بانک مرکزی اعلام کرد که کل رقم تسهیلات پرداختی برای کرونا از اول فروردین تاکنون، 42 هزار میلیارد تومان است. رقم 42 هزار میلیارد تومان تسهیلات کرونایی از اواسط فروردین تا اواسط اسفند است و به احتمال زیاد در 10 ماه ابتدایی سال‌جاری این رقم کمتر خواهد بود، اما اگر همان عدد 42 هزار میلیارد تومان را مبنای محاسبات در نظر بگیریم آنگاه می‌توان نتیجه گرفت که کل رقم تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌های بورسی حدود 144 هزار میلیارد تومان خواهد بود.

اثر تسهیلات به بورس در نقدینگی

نکته حايز اهمیت اینکه این فرض درست است که تمام رقم تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌ها لزوما دلیل اصلی افزایش نقدینگی نیست، اما این تسهیلات پرداختی در راستای حمایت از بورس، یکی از دلایل افزایش نقدینگی در سال‌جاری بوده است. در گزارش قبلی نیز اشاره نشده که 144 هزار میلیارد تومان مستقیما تبدیل به نقدینگی شده است. احتمال دارد که تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌ها کوتاه‌مدت بوده و این کارگزاری‌ها، تسهیلات پرداخت شده توسط بانک‌ها را تصفیه کرده باشند. اما به هر روی حداقل تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌ها در 10 ماه نخست سال‌جاری رقم 144 هزار میلیارد تومان بوده و این آمار اشتباه نیست.  تاکنون بانک مرکزی یا نهادهای دیگر اعلام نکرده‌اند که چه مقدار از این تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌ها به شبکه بانکی برگردانده شده است.

اظهارات بدون سند

برخی‌‌ استدلال می‌کنند که رقم دریافت شده تسهیلات توسط کارگزاری‌ها بسیار کمتر از این مقدار بوده است، اما تا به امروز مبنایی برای تایید سخنان خود نیاورده‌اند هرچند مبنای محاسباتی در گزارش پیشین کاملا مشخص است. همچنین برخی دیگر از صاحب‌نظران با اشاره به اینکه نقدینگی اضافه شده در اقتصاد در حد میانگین سال‌های قبل بوده استدلال می‌کنند که نباید افزایش نقدینگی در سال‌جاری را گردن بورس انداخت.  اما در این گزارش از اظهارنظر ريیس‌کل بانک مرکزی استفاده شده که به‌عنوان بالاترین سیاست‌گذار پولی تاکید می‌کند بخشی از افزایش نقدینگی در کشور به‌دلیل حمایت‌هایی بود که بانک مرکزی از بورس داشت؛ بنابراین به‌نظر می‌رسد موضوع «حمایت از بورس» که توسط ريیس‌کل مطرح شده است اشاره به تسهیلات پرداختی به کارگزاری‌های بورسی دارد. تاکنون در خبرها به‌صورت دقیق عنوان نشده که آیا بانک‌ها به اختیار خود به کارگزاری‌ها تسهیلات داده‌اند یا بانک مرکزی خود برای حمایت از بورس آنها را مکلف به این امر کرده است. احتمال دارد برخی از بانک‌ها در اوایل سال‌جاری با مشاهده رشد ارزش سهام شرکت‌های بورسی انگیزه پیدا کرده باشند که به کارگزاری‌ها تسهیلات کوتاه‌مدت بدهند، اما رشد فزاینده بورس در سال‌جاری صرفا در 4 ماه اول سال اتفاق افتاد و در بقیه سال ادامه پیدا نکرد. نکته دیگر اینکه در شرایطی که اقتصاد کشور با تورم 40 درصدی دست و پنجه نرم می‌کند، عموما دریافت تسهیلات 20 درصدی یک مزیت محسوب می‌شود و در این شرایط، عموما شخص یا نهادی که تسهیلات را دریافت می‌کند، از این مزیت بهره برده است.   همچنین ريیس‌کل بانک مرکزی جلوگیری از کاهش نرخ سود را نیز یکی دیگر از حمایت‌های سازمان متبوع او از بورس دانسته است. بر کسی پوشیده نیست که دلیل مطرح شده توسط سیاست‌گذار برای کاهش نرخ سود بانکی یا جلوگیری از افزایش آن همواره موضوع حمایت از بورس بوده است. کاهش نرخ سود بانکی در ابتدای سال‌جاری باعث شد حجم پول نسبت به شبه‌پول افزایش چشمگیری داشته باشد که این امر یکی از دلایل افزایش تورم در سال‌جاری بود. مسلم است که حمایت از بورس از طریق تسهیلات‌دهی به کارگزاری‌ها و کاهش نرخ سود بانکی مانع سقوط شاخص سهام نشد، البته بسیاری از فعالان بازار سرمایه، از همین رفتار بانک مرکزی برای عدم کاهش دستوری نرخ سود، گله‌مند هستند.

local_offerبرچسب‌ها:
هشدار ورود بورس به دوره رکود / آیا مذاکرات بازار را نجات می‌دهد؟

هشدار ورود بورس به دوره رکود / آیا مذاکرات بازار را نجات می‌دهد؟

کارشناسان بازار سرمایه درباره تاثیرات برجام در بازار نظرات مختلفی دارند و برخی معتقدند برجام اگر نتیجه نهایی و بزرگی داشته باشد شاید بتواند به نفع روند بورس باشد.

TejaratNews.com/
پیش‌بینی بورس در هفته اول سال 1400

پیش‌بینی بورس در هفته اول سال 1400

بازار سهام در یک تلاطم بی‌سابقه در سالیان اخیر بالاخره به روز آخر رسید و فارغ از هر گونه نتیجه یا داوری، درس‌های زیادی برای سرمایه‌گذاران داشت. احتمال سناریوهای جدید در مختصات اقتصاد ایران، انتظارات ج...

TejaratNews.com/

روش عرضه اولیه‌های بورس در سال 1400 تغییر می‌کند

قیمت واقعی ارز 14 هزار تومان بود / وضعیت بورس از زبان دژپسند

قیمت واقعی ارز 14 هزار تومان بود / وضعیت بورس از زبان دژپسند

وزیر امور اقتصادی و دارایی ‌برآوردهای علمی ما نشان می‌دهد که در آن زمان قیمت ارز حدود 14 هزار تومان بود. گفت: موضوع قیمت در بازار سرمایه دستوری نیست، بارها گفتم که بورس در ذات خود نوسان دارد و لطفا «م...

TejaratNews.com/

تجمع سهامداران مقابل ساختمان سازمان بورس

سرمایه‌ها از بورس به بازار مسکن هجوم آورد

سرمایه‌ها از بورس به بازار مسکن هجوم آورد

یک کارشناس اقتصاد مسکن با بیان اینکه در سال گذشته به دلیل تخلیه حباب بورس و ثبات ارز، سرمایه‌ها از این دو حوزه به بازار مسکن هجوم آوردند گفت: از طرف دیگر پول پرقدرت وارد اقتصاد کشور شد که به رشد قیمت ...

Bartarinha.ir/
دامنه نوسان معاملات بورس افزایش می‌یابد

دامنه نوسان معاملات بورس افزایش می‌یابد

بورستهران- ایرنا- سخنگوی شورای عالی بورس از تصویب سه سیاست کلی در خصوص افزایش دامنه نوسان در جلسه امروز این شورا خبر داد.

Irna.ir/
عقب‌نشینی 1365 واحدی شاخص بورس تهران/ ارزش معاملات دو بازار از 7 هزار میلیارد تومان گذشت

عقب‌نشینی 1365 واحدی شاخص بورس تهران/ ارزش معاملات دو بازار از 7 ه...

شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در پایان معاملات امروز با عقب‌نشینی 1365 واحد روبه‌رو شد.

FarsNews.ir/
پیش بینی وضعیت بورس پس از انتخابات

پیش بینی وضعیت بورس پس از انتخابات

یک کارشناس بازار سرمایه اظهار داشت: کاهش نرخ ارز تقریبا منتفی شده است و این جزو سیاست‌های دولت بود که در انتهای دوره خدمت خود از لحاظ روانی در بازار سرمایه اثر بگذارد.

Bartarinha.ir/
"صبر"، قانون اول "بورس"

"صبر"، قانون اول "بورس"

"صبر"، قانون اول "بورس"

BourseNews.ir/
انتخابات 1400 چه تاثیری بر بورس دارد؟ / بورس از اولویت‌های دولت بعد نیست!

انتخابات 1400 چه تاثیری بر بورس دارد؟ / بورس از اولویت‌های دولت بع...

روند بورس در سال 1400 با اتفاقات و متغیرهای سیاسی زیادی از جمله انتخابات و مذاکره ایران و آمریکا عجین شده است. اما انتخابات چه تاثیری بر بورس دارد؟

TejaratNews.com/
بورس تا کی تعطیل است؟

بورس تا کی تعطیل است؟

شنبه هفته بعدی یعنی هفتم فروردین ماه اولین روز کاری بازار سهام است. این بازار با بازدهی بیش از 150 درصدی در سال 99 بیشترین بازدهی را بین بازارها داشته است.

TejaratNews.com/
صندوق ذخیره فرهنگیان در بورس عرضه می‌شود

صندوق ذخیره فرهنگیان در بورس عرضه می‌شود

بورسعرضه سهام صندوق ذخیره فرهنگیان در بورس از طریق خرید و فروش واحدهای صندوق ذخیره فرهنگیان انجام می‌شود و مهم‌ترین مزیت پذیرش صندوق ذخیره فرهنگیان در بورس، شفافیت مالی و همچنین آنلاین شدن تمامی مراحل...

Irna.ir/
بورس در هفته‌ای که گذشت/ زنگ خطر برای بورس به صدا درآمد

بورس در هفته‌ای که گذشت/ زنگ خطر برای بورس به صدا درآمد

بورس در هفته گذشته در روندی مطابق ماه گذشته، کاهشی قرار گرفت و شاخص کل با کاهش 3.4 درصدی به یک کانال پایین تر وارد شد و باید دید حمایت از شاخص کل فعال می شود یا خیر؟

FarsNews.ir/
نوسان بورس در کانال یک میلیون و 200 هزار واحدی در سومین هفته فصل بهار

نوسان بورس در کانال یک میلیون و 200 هزار واحدی در سومین هفته فصل ب...

بورستهران- ایرنا- شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در پایان معاملات هفته ای که گذشت (چهارشنبه، 18 فروردین ‌ماه) با 45 هزار واحد کاهش به عدد یک میلیون و 249 هزار واحد رسید که در مقایسه با پایان هفته قبل...

Irna.ir/
کارشکنی برخی شهرداری‌ها در اجرای طرح ملی مسکن تغییر در روش انتشار EPSها/ بررسی تغییر دامنه نوسان عرضه 920 تن اسیداستیک "شفن" افت 1.5 درصدی نرخ فروش پلی پروپیلن جم در بورس کالا چرا نوسانات دلار محدود شده است؟ / واکنش‌ مردم به « نرخ کارشناسی دلار» کرونا کدام پرواز‌های خارجی را ممنوع می‌کند؟ افت نرخ فروش محصولات پتروشیمی مارون در بورس کالا جزيیات بسته جدید سیاست ارزی بانک مرکزی افزایش 80 درصدی قیمت روغن مایع و 146 درصدی قیمت روغن جامد باقیمانده سود سهام عدالت تا چند روز آینده پرداخت می شود دولت یا بانک مرکزی؛ بزرگ‌ترین بدهکار کیست؟ قیمت روز خودرو را اینجا دنبال کنید رشد 6 درصدی نرخ پلی اتیلن سنگین پتروشیمی امیرکبیر عدم تغییر چشمگیر در عملکرد پتروشیمی خراسان در بورس کالا افزایش 400 تنی میزان فروش آرتوزایلین پتروشیمی برزویه بورس در هفته‌ای که گذشت/ تزریق 24 هزار میلیارد تومانی هم تاثیری روی بازار نداشت بازدهی سالیانه 77 درصدی صندوق "سهامی ثروت آفرین تمدن " جوجه یک روزه کمیاب و گران شد/ هشدار درباره افزایش دوباره قیمت مرغ جزيیات پرداخت باقیمانده سود سهام عدالت آخرین وضعیت قیمت و واردات روغن 3 اقدام تاثیرگذار در خروج معاملات بورس از رکود بازدهی 86.6 درصدی سالانه صندوق "بذر امیدآفرین" عرضه صکوک اجاره 10 هزار میلیارد ریالی صبا تامین سقوط نفت به 40 دلار تا 10 سال آینده بازار سرمایه نقش کلیدی در تحقق شعار سال دارد سلامت و معیشت مردم، رفع تحریم‌ها و افتتاح طرح‌های ملی 4 هدف اصلی در 100روز پایانی دولت است محصولات معدنی وارد روند واقعی‌سازی قیمت شده‌اند امکان تنظیم بهینه بازار با تحلیل داده‌های شفاف بورس کالا ارزش 370 میلیارد ریالی صندوق "مشترک گنجینه مهر" زنگنه: 21.5 میلیون تن از تعهد افزایش ظرفیت تولید پتروشیمی محقق شد یک هفته با بورس کالا پلاستیک دوباره گران شد ارزش صندوق بانک گردشگری از 101 هزار میلیارد ریال فراتر رفت معاملات بورس در روزهای پایانی فروردین ماه مثبت می‌شود؟ قیمت دلار و یورو اعلام شد/ نرخ ارز صرافی ملی امروز 1400/1/27 بازدهی یک‌ساله صندوق‌ها به کمتر از 92 درصد رسید قرارداد ترکمانچای فروشگاه‌های زنجیره‌ای با تولیدکنندگان ایرانی ها حدود 1600 خانه در ترکیه خریدند ارزش صندوق‌های مختلط به 24 هزار میلیارد ریال رسید ولخرجی دولت با دلارهای بلوکه / «به جای طلبمان واکسن بدهند» آیا با دستمزد 4 میلیون تومانی می‌توان زندگی کرد؟ ایرانی‌ها بیشترین خریدار خانه در ترکیه هستند ادامه روند تقاضای ضعیف محصول تختال فولاد خوزستان آثار مالیات خانه‌های خالی بر بازار مسکن نقدینگی در کشور به وضعیت انفجار رسید/ هدایت نقدینگی باید از روز اول دولت آینده آغاز شود یک هفته با صنایع بورسی رودخانه‌ای در ولز، پر از شیر شد چرا یارانه رمضان کم واریز شد؟ حذف تعدادی از موانع توسعه در بازار سرمایه قیمت خودرو امروز 26 فروردین 1400

در حال بارگیری...