پیامدهای تثبیت نرخ ارز اسمی برای اقتصاد ایران

پیامدهای تثبیت نرخ ارز اسمی برای اقتصاد ایران

مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی به پیامدهای تثبیت نرخ ارز اسمی پرداخت و این مسيله را یکی از موانع رشد اقتصاد کشور اعلام کرد.

به گزارش تجارت‌نیوز، معاونت مطالعات اقتصادی مرکز پژوهش‌های مجلس در گزارشی به شرح زیر به بررسی راهبرد ارزی کشور و پیامدهای تثبیت نرخ ارز اسمی پرداخت؛

حساسیت بالای افکار عمومی و توجه خاص سیاستگذاران به نوسانات نرخ ارز، حاکی از این واقعیت انکارناپذیر است که این نرخ یک متغیر کلیدی در اقتصاد ایران است. پیگیری تعجب‌برانگیز تحولات سیاسی خارجی اما موثر در نرخ ارز توسط افکار عمومی نیز شاهد دیگری است که علاوه بر تاکید بر اهمیت نرخ ارز برای افکار عمومی، نشان می‌دهد تا چه اندازه، انتظارات و کیفیت افق دید عوامل اقتصادی وابسته به نرخ ارز شده است.

رفتار سیاستگذار (غالب دولت ها و بانک مرکزی) و فقدان چارچوب سیاست گذاری پولی، عملا تغییرات نرخ ارز را به عنوان راهبر انتظارات تورمی و عاملی موثر بر بازده اسمی انتظاری سرمایه گذاری تبدیل کرده است.

در این شرایط افزایش نرخ ارز غالبا به مثابه یک خبر بد برای عوامل اقتصادی (وقوع تورم در آینده ای نزدیک) تفسیر خواهد شد و کاهش آن یک خبر خوب. توضیح بیشتر اینکه دولت در مواجهه با بازار ارز راهبرد ممانعت از افزایش نرخ ارز را علی رغم رشد قابل توجه نقدینگی و کاهش بهره وری به طور ضمنی دنبال می‌کند و زمانی که نرخ ارز افزایش می‌یابد، غالب عوامل اقتصادی آن را به عنوان یک خبر بد تلقی می‌کنند.

زیرا علامتی است از کاهش قدرت سیاستگذار برای کنترل نرخ ارز و نشانه‌ای است از فرارسیدن زمان بروز آثار تورمی سیاست‌های تورم زای گذشته. راهبرد ممانعت از افزایش نرخ ارز بدون توجه به شرایط اقتصادی و متغیرهای اقتصاد کلان که توسط غالب دولت ها دنبال شده پیامدهای بسیار منفی بر اقتصاد داشته که مهم‌ترین آنها تضعیف تولید داخلی و وابستگی آن به واردات است و این گزارش تلاش کرده است ابعاد این پیامدها را تبیین نماید.

در این گزارش با بیان این نکته که راهبرد دولت‌ها در این زمینه باعث مشکلاتی شده، تصریح شده: کاهش توان رقابت و فروش کالای ایرانی در بازارهای جهانی و در نتیجه تضعیف صادرات وکاهش تولید، کاهش توان رقابت کالای ایرانی با محصولات وارداتی در داخل کشور ودر نتیجه تقویت واردات وتضعیف تولید (کاهش تولید یا عدم تولید به دلیل عدم صرفه اقتصادی) و همچنین ایجاد نااطمینانی و بی ثباتی اقتصاد کلان به دلیل ممانعت از تعدیل تدریجی ارز که منجر به تشدید اثر شوک‌های ارزی وارده خواهد شد از جمله این مشکلات است.

در گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس، کاهش توان درآمدزایی ارزی در کنار افزایش مصارف ارزی و هدررفت ذخایر ارزی و به تبع تضعیف قدرت چانه‌زنی کشور در تعاملات بین المللی از دیگر پیامدهای سیاست ارزی دانسته شده است.

ممانعت از افزایش نرخ ارز اسمی، در حالی که وضعیت متغیرهای بنیادین نظیر رشد اقتصادی و رشد نقدینگی مستلزم افزایش آن هستند، در دو مقطع بر اقتصاد تاثیر می‌گذارد؛ در مقطع اول که بانک مرکزی ذخایر ارزی کافی برای مداخله دارد و نرخ ارز را سرکوب می‌کند، منجر به تضعیف تولید داخلی و عدم امکان رقابت آن با محصولات خارجی در داخل کشور و هم چنین از دست دادن بازارهای صادراتی می‌شود.

این راهبرد با تضعیف صادرات و ترغیب واردات (کاهش عرضه ارز حاصل از صادرات و افزایش تقاضای ارز بابت واردات) و هم چنین تزریق ارز به بازار برای جلوگیری از افزایش نرخ، در مقطع اول ذخایر ارزی کشور را نیز کاهش می دهد؛ در مقطع دوم که با عدم مدیریت صحیح ذخایر ارزی یا کاهش درآمد ارزی کشور ناشی از شوک خارجی، امکان تزریق مداوم ارز به بازار از بین می رود، جهش ارزی و افزایش نااطمینانی و بی ثباتی در اقتصاد کلان به وقوع پیوسته و ناکامی در راهبرد دولت ها بوجود می آید. به عبارت روشن تر در شرایطی که کشور از تورم بالا و سایر عوامل بنیادین موثر بر کاهش ارزش پول ملی رنج می‌برد، توفیق در این راهبرد، مقارن با تضعیف بخش واقعی اقتصاد و کاهش صادرات و افزایش واردات کشور خواهد بود و از آنجایی که منابع ارزی کشور محدود است و شوک‌های نفتی این محدودیت را تشدید می‌کند، به جای افزایش تدریجی، جهش ارزی اتفاق افتاده و لطمه بیشتری به ثبات اقتصاد کلان وارد می‌شود.

از طرف دیگر از آنجایی که برون‌گرایی یکی از اهداف اقتصاد مقاومتی عنوان شده و برنامه ششم توسعه نیز تقویت رقابت پذیری محصولات داخلی را الزام کرده است، با عنایت به پیامدهایی که تثبیت نرخ ارز اسمی بر کاهش قدرت رقابت پذیری محصولات صادراتی و ترغیب واردات به کشور دارد، نمی توان تثبیت نرخ ارز اسمی را با اسناد بالادستی و سیاست های تجاری همسو و سازگار دانست.

برای حفظ ارزش پول ملی باید تورم را مهار کرد

در این گزارش با تاکید بر این نکته که برای حفظ ارزش پول ملی باید تورم را مهار کرد که خروجی آن عدم رشد مزمن سطح قیمت کالاها، خدمات و دارایی ها خواهد بود در صورتی که این امرمحقق نشده باشد تثبیت نرخ ارز اسمی موجب پیامدهای قابل توجه برای بخش واقعی اقتصاد و ثبات اقتصاد کلان خواهد بود و در نهایت نیز به هدف خود یعنی ثبات نرخ ارز اسمی نخواهد رسید، آمده:. به بیان دیگر راهکار حفظ ارزش پول ملی، ممانعت از افزایش نرخ ارز اسمی نیست؛ بلکه افزایش نرخ ارز، معلول و بروز بیرونی کاهش ارزش پول ملی است که به دلیل ناترازی های ساختاری موجد رشد نقدینگی بدون تناسب با بنیان های اقتصادی و کاهش بهره وری به اقتصاد تحمیل می شود.

با رفع این ناترازی ها، نیروهایی که نرخ ارز را به سوی افزایش سوق می‌دهند، تحت کنترل درآمده و نیازی به تزریق گسترده ذخایر ارزی و تلاش همواره ناموفق برای جلوگیری از افزایش نرخ ارز اسمی نیست. به عبارت روشن تر مسیر اصلی تقویت ارزش پول ملی، کنترل تورم و تقویت بهره وری و ایجاد رشد بالا و پایدار اقتصادی است که از قضاء راهبرد تثبیت نرخ ارز اسمی خود یکی از موانع تحقق آن به شمار می‌رود.

مبع: تسنیم

مطالعه بیشتر: نرخ تسعیر ارز بانک‌ها برای شهریور اعلام شد

آخرین اخبار حوزه ارز را در صفحه طلا و ارز تجارت‌نیوز بخوانید.

نرخ ارز صرافی ملی امروز یکشنبه دوم آبان

نرخ ارز صرافی ملی امروز یکشنبه دوم آبان

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز یکشنبه نیز اعلام شد که قیمت دلار در رقم 26 هزار و 791 تومان تعیین شده است.

TejaratNews.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز شنبه اول آبان

نرخ ارز صرافی ملی امروز شنبه اول آبان

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز شنبه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز تغییری نداشت و قیمت دلار در رقم 26 هزار و 690 تومان ثابت ماند.

TejaratNews.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز جمعه 30 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز جمعه 30 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز جمعه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز تغییری نداشت و قیمت دلار در رقم 26 هزار و 690 تومان ثابت ماند.

TejaratNews.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز پنجشنبه 29 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز پنجشنبه 29 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز پنجشنبه نیز اعلام شد و بر این اساس دلار 26 هزار و 690تومان قیمت خورد.

TejaratNews.com/
حراج گواهی سکه، از ترس ریزش نرخ ارز

حراج گواهی سکه، از ترس ریزش نرخ ارز

تکانه‌‌‌های ارزی، سیگنال اصلی اثرگذار بر روند نوسان قیمتی معاملات گواهی سپرده سکه طلا در بازار مالی بورس کالا ظرف روزهای اخیر بود.

EghtesadOnline.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز سه‌شنبه 27 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز سه‌شنبه 27 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز سه‌شنبه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز افزایش داشت و قیمت دلار در رقم 26 هزار و 638 تومان اعلام شد.

TejaratNews.com/
کاهش نرخ ارز در بازار امروز / قیمت دلار امروز 26 مهر چقدر شد؟

کاهش نرخ ارز در بازار امروز / قیمت دلار امروز 26 مهر چقدر شد؟

قیمت دلار در بازار آزاد امروز با کاهش قیمت همراه بود و به نرخ 27 هزار و 80 تومان رسید.نرخ ارز صرافی ملی امروز 26 هزار و 537 تومان اعلام شد.

TejaratNews.com/
حذف دلار از اقتصاد ایران

حذف دلار از اقتصاد ایران

وزیر صنعت، معدن و تجارت گفت: یکی از ایده‌های وزارت صمت خارج کردن اقتصاد از دلاری بودن است، به‌جد دنبال این هستیم قیمت دلاری را حذف کنیم که در مورد فولاد رخ داد.

TejaratNews.com/
نرخ ارز، اهرم تاثیرگذار در سودسازی شرکت‌های بورسی

نرخ ارز، اهرم تاثیرگذار در سودسازی شرکت‌های بورسی

بورستهران- ایرنا- یک کارشناس بازار سرمایه به تاثیرپذیری بازار سرمایه از نرخ ارز اشاره کرد و گفت: زمانی که قیمت‌های جهانی کامودیتی‌ها (مواد پایه و معدنی) دستخوش تحول می‌شوند این اتفاق همانند اهرمی می‌ت...

Irna.ir/
نرخ ارز صرافی ملی امروز جمعه 23 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز جمعه 23 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز جمعه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز تغییری نداشت و قیمت دلار در رقم 26 هزار و 562 تومان ثابت ماند.

TejaratNews.com/
ادامه کاهش نرخ ارز در بازار / قیمت دلار امروز 21 مهر چقدر شد؟

ادامه کاهش نرخ ارز در بازار / قیمت دلار امروز 21 مهر چقدر شد؟

قیمت دلار در بازار آزاد امروز روند کاهشی چند روز گذشته خود را ادامه داد و به کانال 26 هزار تومان نردیک شد. نرخ ارز در بازار آزاد امروز 27 هزار و 20 تومان اعلام شد. نرخ ارز در صرافی ملی امروز به 26 هزا...

TejaratNews.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز چهارشنبه 21 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز چهارشنبه 21 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز چهارشنبه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز کاهش یافت و قیمت دلار در رقم 26 هزار و 576 تومان اعلام شد.

TejaratNews.com/
کاهش 300 تومانی نرخ ارز / قیمت دلار امروز 20 مهر چقدر شد؟

کاهش 300 تومانی نرخ ارز / قیمت دلار امروز 20 مهر چقدر شد؟

قیمت دلار در بازار آزاد امروز روند نزولی داشت و به قیمت 27 هزار و 200 تومان رسید. نرخ ارز در صرافی ملی در 26 هزار و 791 تومان اعلام شد.

TejaratNews.com/
نرخ ارز صرافی ملی امروز یکشنبه 18 مهر

نرخ ارز صرافی ملی امروز یکشنبه 18 مهر

نرخ ارز در صرافی‌ ملی امروز یکشنبه نیز اعلام شد که نسبت به دیروز کاهش یافت و قیمت دلار در رقم 27 هزار و 296 تومان اعلام شد.

TejaratNews.com/
کسب وکار حوزه سوغات و زیارت تقویت می شود ارز 4200 تومانی؛ به نام مصرف‌کنندگان و به کام رانت‌خواران هشدار نسبت به سقوط شدید قیمت بیت‌کوین! پرداخت تسهیلات 200 میلیون تومانی مسکن با ضمانت زنجیره‌ای معامله‌گران بخوانند / سیگنال‌های اثرگذار بر معاملات بورس کدام است؟ قطع 2 روزه گاز مناطق 16 و 19 تهران از فردا دوشنبه چرا گزارش‌های 6 ماهه بورس را مثبت نمی‌کند؟ گرانی به جان این 4 خودرو افتاد زمان فعالیت مراکز معاینه فنی کشور + نرخ معاینه ريیسی: اقتصاد کشور را به مذاکره گره نمی‌زنیم دلیل افزایش قیمت رب گوجه فرنگی قیمت‌گذاری دستوری سهام شرکت‌های لبنی را غیرجذاب کرده است گزارش عجیب از بازار مسکن در تهران / اجاره 15 میلیون تومانی سويیت 20 متری پاسخ به ابهاماتی در مورد کارت سوخت پیش بینی قیمت دلار برای 3 آبان ریسک‌های فروش نفت به چین، هند و روسیه افزایش 20برابری قیمت بنزین در ونزويلا آغاز پرداخت خسارت نوسانات برق سال 1400 جزییات جدید از وام قانون جهش تولید مسکن ایران با همکاری ترکیه خودرو می‌سازد؟ چرا سود بانک ملت کم شد؟ / بدهی وبملت چقدر است؟ افزایش قیمت کالا‌ها چقدر است؟ جایگاه ایران در میان کشور‌های ثروتمند آسیا جزيیات تخصیص سهام عدالت به 20 میلیون جامانده پاسخ به ابهاماتی در مورد کارت سوخت / فرآیند غیرحضوری صدور کارت سوخت چگونه است؟ مجمع " بفجر " با محور سرمایه برگزار شد حباب مسکن در شهر‌های بزرگ جهان گرانی کرونایی به آمریکا هم رسید برای ساخت یک‌ میلیون مسکن زمین داریم / کاهش قیمت مسکن در پی اخذ مالیات از خانه‌های خالی کاهش ارزش دلار برای سومین روز متوالی مسکن و بورس پیشتاز در اولین ماه پاییز/ کدام بازارها افت کردند؟ جزيیات جدید از وام قانون جهش تولید مسکن درآمد قابل توجه ترکیه از خرید خانه خارجی‌ها نرخ ارز صرافی ملی امروز یکشنبه دوم آبان پیش بینی قیمت طلا در هفته اول آبان گرانی رب ربطی به گرانی گوجه ندارد ثبت نام یارانه پراید از فردا! / پرایدهای جدید در راه بازار پیشنهادی برای پایان سردرگمی سهامداران شرکت‌های پالایشی آخرین مهلت ثبت‌نام در حراج ایران خودرو / اختلاف قیمت خودروها با بازار چقدر است؟ اجاره 15 میلیون تومانی سويیت 20 متری! دلیل کاهش سود "خبهمن" شفاف شد خلق یارانه جدید از حساب 4200 آغاز فروش فوری محصولات سایپا فراوانی مرغ در راه است چرا مرغ گران شد؟ افزایش قیمت لوازم خانگی منتفی شد قیمت جدید گوشت اعلام شد افزایش قیمت طلا چقدر محتمل است؟ / آخرین قیمت طلا و سکه پیش از دوم آبان افزایش قیمت لوازم خانگی منتفی شد؟ سیگنال افزایشی بایدن به بازار ارز / آخرین قیمت دلار پیش از امروز دوم آبان