طرح وام بدون ضامن به کجا رسید؟/ نقص اعتبار سنجی کی برطرف می شود؟

طرح وام بدون ضامن به کجا رسید؟/ نقص اعتبار سنجی کی برطرف می شود؟

بازار مالیمهر نوشت : با وجود اینکه لازمه رونق وام‌دهی بر پایه اعتبارسنجی است اما شواهد حاکی از آن است که عملکرد بانک مرکزی در زمینه تکمیل پایگاه داده‌های اعتباری، دچار ضعف جدی است.

طبق بررسی‌ها حدود 70 درصد متقاضیان وام از سیستم بانکی در کشور را افرادی تشکیل می‌دهند که نیاز ضروری به وام‌های خرد بین 50 تا 100 میلیون تومان دارند. اما رصد اظهارات و مطالبات این دسته از متقاضیان نشان می‌دهد که برای دریافت وام بیش از اندازه به زحمت می‌افتند. تهیه مدارک مربوط به یک تا چند ضامن که بانک‌‎ها جهت اخذ اطمینان از بازگشت وجوه بانک از متقاضیان طلب می‌کنند، مسیر دریافت وام برای متقاضیان را بیش از پیش دشوار می‌سازد.

به همین منظور در مدل جدیدی که وزارت اقتصاد در سال گذشته آن را به سیستم بانکی ابلاغ کرد، «اعتبارسنجی افراد»، ملاک دریافت وام خرد و متوسط قرار گرفت؛ به طوری که وام‌گیرنده نباید چک برگشتی یا اقساط معوق داشته باشد؛ زیرا از این پس امتیاز منفی یا مثبت فرد در سامانه اعتبارسنجی، تعیین‌کننده میزان دریافت وام یا حتی عدم دریافت آن خواهد بود.

اما با این حال شواهد حاکی از آن است، با وجود تاکید دولتمردان بر وام‌دهی بر پایه سیستم تخمین اعتبار اشخاص در مقام سخن، اقدام مثبتی در زمینه تکمیل زیرساخت‌های نظام اعتبارسنجی صورت نگرفته نشده است.

طرح وام بدون ضامن موفقیت‌آمیز بود؟

سال گذشته علی بهادری‌جهرمی سخنگوی دولت با اشاره به جلسه ريیس جمهور با مدیران عامل بانک‌ها، گفته بود: «با دستور ريیس جمهور احتمالا نوع وثیقه‌گذاری وام‌های زیر 100 میلیون تومان تغییر می‌کند. باید نوع وثیقه‌گذاری وام‌های زیر 100 میلیون تومان را به گونه‌ای تغییر دهند تا مردم بتوانند بر مبنای اعتبارسنجی، تسهیلات خرد را آسان‌تر دریافت کنند.»

اما بعد از این ابلاغیه بود که مردم شکایات زیادی از عدم تمکین بانک‌ها به این مصوبه ريیس جمهور داشته‌اند و اعلام کردند بانک‌ها حاضر به پرداخت وام با این مبلغ بدون ضامن و بر مبنای اعتبارسنجی نیستند.

بعد از این بود که محمدرضا پورابراهیمی ريیس کمیسیون اقتصادی درباره این موضوع واکنش نشان داد و تصریح کرد: «بررسی این موضوع به دلیل شکایات متعدد مردم در دستور کار مجلس قرار گرفت و با ريیس کل بانک مرکزی و وزیر اقتصاد رایزنی‌هایی انجام شد.»

جلسات اعتبارسنجی در بانک مرکزی تشکیل نمی‌شود

فارغ از تخلفات و خودسری‌های نظام بانکی در زمینه عمل به دستورات بالادستی، شاید بتوان یکی از عوامل مهم اجرا نشدن مطلوب طرح وام‌دهی بدون ضامن در کشور را در معضل تکمیل نشدن زیرساخت‌های نظام اعتبارسنجی در کشور، مرتبط دانست.

یک نمونه از این معضلات به موضوع «تشکیل نشدن جلسات اعتبارسنجی در بانک مرکزی» مربوط می‌شود. قوانین برای راهبری اعتبارسنجی در کشور، شورایی تحت عنوان شورای نظام سنجش اعتبار در نظر گرفته است. اما با این حال آخرین اخبار حکایت از آن دارد که این شورا در جایگاه متولی تصمیمات پیرامون اعتبارسنجی در کشور، قریب به 10 ماه است که جلساتش تشکیل نشده است. طبق مقررات بانک مرکزی موظف است هر 3 ماه یکبار به طور منظم جلسات این شورا را برگزار کند.

پایگاه داده‌های اعتباری بانک مرکزی ناقص است

از سوی دیگر به اعتقاد کارشناسان، «نبود یک پایگاه داده تجمیع شده از اطلاعات داده‌های اقتصادی اشخاص»، مانع دیگری بوده است که باعث شده تا سیستم اعتبارسنجی در ایران قابل اتکا نباشد. به طور کلی هر چه پایگاه‌های داده بانک مرکزی درباره سوابق اعتباری افراد کامل‌تر و صحیح‌تر باشد به همان میزان هم دقت و جامعیت گزارش اعتبارسنجی اشخاص دقیق‌تر خواهد بود.

بر اساس آيین‌نامه سنجش اعتبار مصوب سال 98، بانک مرکزی موظف بوده است تا پایگاه داده جامعی تحت عنوان «پایگاه داده اعتباری» را تکمیل و آماده‌سازی کرده و سپس آن را به سیستم اعتبارسنجی بانکی متصل کند اما متاسفانه هنوز این پایگاه داده توسط بانک مرکزی عملیاتی نشده است.

به عبارت دیگر لازم است، پایگاه داده تجمیع شده از اطلاعات بخش‌های اعتباری، قضايی، املاک و مستغلات، راهنمایی و رانندگی و غیره به طور منسجم‌تری شکل بگیرد و امکان همکاری با تمامی ارگان‌های تامین‌کننده اطلاعات به طور کامل فراهم شود. چنانچه در زمینه همکاری با تامین‌کنندگان داده‌ها در کشور، گامی رو به جلو برداشته شود، به مراتب سیستم اعتبارسنجی موفق‌تری در کشور را شاهد خواهیم بود.

بیشتر بخوانیم:

  • معضلی بزرگ در جیب هر ایرانی / هر شهروند چند کارت بانکی دارد؟
  • پشت پرده تلاش دولت برای مخفی نگه داشتن دریافت کنندگان تسهیلات از بانکها/ صدای کیهان درآمد

کمبودی در زمینه قوانین و مقررات اعتبارسنجی نداریم

اولین آيین نامه سنجش اعتبار در سال 86 برای اولین بار تصویب شد که در آن به لزوم حضور شرکت‌های اعتبارسنجی تاکید شده بود پس از آن بر اساس آيین‌نامه نظام سنجش اعتبار مصوب سال 98، شورای سنجش اعتبار در بانک مرکزی ایجاد شد و بانک مرکزی موظف به جمع‌آوری اطلاعات بدهی افراد در شبکه بانکی و سوابق بازپرداخت بدهی افراد، در یک پایگاه اطلاعاتی و ارايه به شرکت اعتبارسنجی شده است.

از جمله مهم‌ترین تغییرات و اصلاحات انجام‌شده در نسخه جدید آيین سنجش اعتبار در سال 98، «رفع ابهام در خصوص انحصاری و یکتا نبودن شرکت اعتبارسنجی» و «گسترش اعضای شورای سنجش اعتبار» (نهاد بالادستی ناظر بر شرکت‌های اعتبارسنجی) بود که در نوع خود یک گام مثبت و خوب تلقی می‌شد.

بانک مرکزی متولی اصلی پیاده‌سازی نظام اعتبارسنجی است

به گزارش مهر، اگرچه اعتبارسنجی در ایران قبل از انقلاب هم صورت می‌گرفت، اما شیوه جدید آن در قالب آيین‌نامه‌ای در سال 1386 در هیات دولت به تصویب رسید. در این آيین‌نامه موسساتی به عنوان تامین‌کنندگان اطلاعات شرکت‌های اعتبارسنجی تعریف شده‌اند که برخی از آنها عبارتند از: «بانک مرکزی و موسسات مالی- اعتباری، موسسات مجاز فعال در بازار غیرمتشکل پولی، سازمان امور مالیاتی، مراجع صالح قضايی، اداره کل ثبت شرکت‌ها و مالکیت صنعتی، نیروی انتظامی، سازمان ثبت احوال، شرکت‌های تامین سرمایه، موسسات رتبه‌بندی، سازمان بورس اوراق بهادار و شرکت‌های بیمه.»

اما به دلیل تعلل بانک مرکزی در زمینه تشکیل به موقع جلسات شورای سنجش اعتبار، همکاری مناسبی بین ارگان‌ها و تامین‌کنندگان اطلاعات اعتباری در کشور وجود ندارد. چنانچه بانک مرکزی به موضوع اعتبارسنجی اهتمام بیشتری بورزد و با سایر ارگان‌ها و وزارتخانه‌ها تعامل بیشتری برقرار کند، نظام اعتبارسنجی می‌تواند در سازمان‌های مختلف و از جمله بانک‌ها به بهترین شکل مورد استفاده قرار بگیرد.

46

قیمت 40 میلیونی هر متر مسکن در تهران/ آغاز پرداخت وام ودیعه مسکن

قیمت 40 میلیونی هر متر مسکن در تهران/ آغاز پرداخت وام ودیعه مسکن

بر اساس اعلام بانک مرکزی قیمت هر متر مربع واحد مسکونی در پایتخت به متری 39 میلیون و 400 هزار تومان رسیده که رشد ماهانه بیش از 8 درصدی را برای اولین بار در دو سال اخیر تجربه کرد.

MehrNews.com/
شرایط دریافت وام فوری 500 میلیون تومانی بانک ملت | وام فوری با سود کم و بدون ضامن

شرایط دریافت وام فوری 500 میلیون تومانی بانک ملت | وام فوری با سود...

بانک اول - بانک ملت در جدید ترین طرح تسهیلاتی خود با معرفی طرح شایان تا سقف 500/000/000 تومان بر اساس معدل حساب به...

MosalasOnline.com/
وام ضروری 15 میلیونی بازنشستگان چه زمانی پرداخت می شود؟

وام ضروری 15 میلیونی بازنشستگان چه زمانی پرداخت می شود؟

بانک اول - آن دسته از بازنشستگان و وظیفه بگیرانی که در اردیبهشت ماه سال جاری ( 1401 ) برای دریافت وام ضروری ثبت نام...

MosalasOnline.com/
نتایج ثبت نام وام ضروری بازنشستگان، مشخص شد

نتایج ثبت نام وام ضروری بازنشستگان، مشخص شد

مدیرکل فرهنگی و اجتماعی صندوق بازنشستگی کشوری از مشخص شدن نتایج ثبت نام اینترنتی وام ضروری 15 میلیون تومانی این صندوق...

EghtesadOnline.com/
خبر مهم درباره افزایش وام نهضت ملی مسکن/ جزییات تازه...

خبر مهم درباره افزایش وام نهضت ملی مسکن/ جزییات تازه...

مسکنوزیر راه و شهرسازی از ارايه پیشنهاد افزایش وام نهضت ملی مسکن به 700 میلیون تومان به شورای پول و اعتبار خبر داد. وام این طرح در زمان حاضر 450 میلیون تومان است.

KhabarOnline.ir/

گره وام 200 میلیونی مسکن روستایی باز می‌شود؟

پرداخت وام 150 میلیونی به سربازان/ مشمولان چه کسانی هستند؟

پرداخت وام 150 میلیونی به سربازان/ مشمولان چه کسانی هستند؟

بازار مالیتجارت نیوز نوشت: اگرچه سال گذشته مشکلاتی در مسیر پرداخت وام سربازی وجود داشت، اما گویا قرار است امسال این وام پرداخت شود و مبلغ آن هم افزایش پیدا کرده است.

KhabarOnline.ir/
پرداخت 3000 میلیارد وام به بازنشستگان کشوری

پرداخت 3000 میلیارد وام به بازنشستگان کشوری

وزیر امور اقتصادی و دارایی از توافق این وزارتخانه با بانک صادرات برای پرداخت 3 هزار میلیارد تومان مجموع وام قرض الحسنه و وام مرابحه به بازنشستگان صندوق کشوری خبر داد.

MehrNews.com/

آخرین وضعیت پرداخت وام فرزندآوری، ازدواج و ودیعه مسکن

ابلاغ بسته تسریع و تسهیل پرداخت وام ازدواج به شبکه بانکی

ابلاغ بسته تسریع و تسهیل پرداخت وام ازدواج به شبکه بانکی

ایلنا: ريیس‌کل بانک مرکزی در راستای مطالبه رییس‌جمهور اعلام کرد: آیین‌نامه‌ تسریع و تسهیل در پرداخت تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج از «حیث وثایق و تضامین» و تعیین «سقف...

Ilna.ir/
پرداخت وام کمک ودیعه مسکن به زودی عملیاتی می‌شود

پرداخت وام کمک ودیعه مسکن به زودی عملیاتی می‌شود

بانک مرکزی اعلام کرد که با شیوه نامه‌ای که امروز وزارت راه و شهرسازی نهایی می‌کند و به شبکه بانکی ابلاغ می‌شود، پرداخت وام کمک ودیعه مسکن نیز به زودی عملیاتی خواهد شد.

MehrNews.com/

بانک‌ها وام اجاره ندهند، جریمه مالیاتی می‌شوند

کدام بانک‌ها بیشتر وام دادند؟

کدام بانک‌ها بیشتر وام دادند؟

بررسی‌ها نشان می‌هد که بانک‌ها و موسسات اعتباری کشور تا پایان خردادماه...

Isna.ir/
چالش جدی بر سر راه پرداخت وام مسکن روستایی

چالش جدی بر سر راه پرداخت وام مسکن روستایی

باوجود ابلاغ و دستور ريیس‌جمهور مبنی بر تسریع در شرایط پرداخت وام مسکن روستایی، همچنان سازمان برنامه و بودجه در اجرای...

Gostaresh.news/
پرداخت وام بازنشستگان تامین اجتماعی آغاز شد

پرداخت وام بازنشستگان تامین اجتماعی آغاز شد

معاون فرهنگی، اجتماعی و امور استان‌های سازمان تامین‌ اجتماعی از آغاز فرایند پرداخت تسهیلات مالی ویژه بازنشستگان و...

EghtesadOnline.com/
واریز افزایش حقوق بازنشستگان از امروز | حقوق بازنشستگان چند میلیونی شد؟ پیش‌بینی جدید نایب رییس اتحادیه طلا از قیمت‌ها/ طلا... برای خرید مونوپاد چقدر هزینه کنیم؟ بورس کالا دست دلالان خودرو را از سود بادآورده کوتاه می‌کند کاهش قیمت مرغ تازه در میادین تره بار هشدار 5 رییس کل اسبق بانک مرکزی به قالیباف: طرح بانکداری سلطه دولت بر بانک مرکزی را تشدید می‌کند هشدار یک اقتصاددان به یک اتفاق خطرناک ارزی/ قیمت واقعی... افشای جزيیات جدید درباره آیفون 15 و پرو مکس پیشتازی گروه خودرو، شاخص کل را مثبت نگه داشت! شروط رییس‌جمهور برای ترمیم حقوق اعلام شد/ بازنشستگان هنوز چشم به راه هستند برجام، تهدید یا فرصت برای بورس؟ یک بیت‌ کوین بدهید؛ بوگاتی تحویل بگیرید! آخرین قیمت خودروهای پرفروش در بازار امروز (26... قیمت خودروهای فردا ارزان شد! خودرو رکورد صدور کد معاملاتی در بورس کالا را شکست عرضه بلیت پروازهای اربعین با نرخ مصوب فقط در 10 روز پایانی شهریور خبر خوش دولت برای این افراد | ماجرای وام بانکی کم‌بهره خبرنگاران چیست؟ حال و هوای خیابان فردوسی پس از اخبار برجام معلمان از ثبت نام در سامانه رتبه بندی جا نمانند | سامانه رتبه‌بندی معلمان شروع به کار کرد حکمرانی ریال و اصلاح نظام بانکی به طور قاطع پیگیری می‌شود تصمیم نهایی دولت برای بازنشستگان | تکلیف مستمری‌بگیران تامین اجتماعی روشن می‌شود؟ دو خط پدافندی آب شرب شهرکرد وارد مدار شد گزارش بازار‌ها امروز 26 مرداد 1401 |بیت کوین همانند طلا و سکه کاهش یافت! خرید تضمینی گندم از 7 میلیون تن گذشت کمیسیون مشترک اقتصادی ایران و پاکستان بعد از 5 سال برگزار شد خریداران ملک گوش بزنگ باشند | قیمت آپارتمان در تهران؛ 26 مرداد 1401 حال و هوای خیابان فردوسی پس از اخبار برجام/ ریزش عجیب دلار در بازار تهران جزيیات پیش فروش محصولات زامیاد اعلام شد نرخ تورم انگلیس دو رقمی شد کدام بانک وام سربازی پرداخت می‌کند؟ | نحوه ثبت نام چگونه است؟ تعطیلی دوماهه کارگروه ویژه سهام عدالت جاماندگان سهام عدالت گوش بزنگ باشند | از این طریق سهام عدالت دریافت کنید افزایش پروازهای ایران و پاکستان به 15 پرواز در هفته بازنشستگان از دریافت وام جا نمانند | وام بازنشستگان افزایش یافت امکان استفاده از دستگاه رادیولوژی دندان برای مراکز درمانی آزاد شد برای خرید میز ناهارخوری چقدر هزینه کنیم؟ تالار املاک و مستغلات در بورس کالا ایجاد می‌شود طرح فروش اقساطی لوازم خانگی برای زوج‌های جوان خرید تضمینی گندم از 7 میلیون تن گذشت افزایش پروازهای ایران و پاکستان به 15 پرواز در هفته قیمت گوشی هواوی امروز 25 مرداد+ لیست قیمت برنامه‌ریزی‌ برای تسریع تملک اراضی ‌پروژه راه‌آهن رشت-آستارا سرنوشت صنعت خودروسازی ایران بعد از امضای برجام سقوط آزاد قیمت‌ها در بازار خودرو/ آخرین قیمت تیبا،... جزيیات فروش فوری محصولات هایما ایران خودرو اعلام شد تفاوت عجیب دستمزد در ایران و کره‌جنوبی امکان استفاده از دستگاه رادیولوژی دندان برای مراکز درمانی آزاد شد تفکیک حساب‌های شخصی و تجاری‌ از پایان شهریور امسال/ پیگیری قاطع حکمرانی ریال در دستور کار‌ «عرضه خودرو در بورس» آغاز شد/ افتتاح تالار بورس املاک، به زودی ساخت راه‌آهن آستارا به عنوان قطعه پایانی کریدور ریلی شمال- جنوب سرعت می‌گیرد