به گزارش پایگاه خبری بازار سرمایه ایران (سنا)، در یکسال اخیر، یعنی از ابتدای دوره تصدی سید علی مدنیزاده وزیر امور اقتصادی و دارایی، تا 18 مرداد 1405، مجموع تامین مالی از این 3 مسیر به یک هزار و 873.3 هزار میلیارد تومان رسیده است که شامل یک هزار و 194.5 هزار میلیارد تومان از طریق انتشار اوراق بدهی، 653 هزار میلیارد تومان از طریق ابزارهای سرمایهای و 25.8 هزار میلیارد تومان از طریق تامین مالی جمعی است.
بیشترین سهم از تامین مالی بازار سرمایه به اوراق بدهی اختصاص یافت
بررسی دادههای آماری نشان میدهد اوراق بدهی همچنان بزرگترین مسیر تامین مالی از بازار سرمایه در دوره فعالیت دولت چهاردهم بوده است.
از ابتدای دولت تا 18 مرداد 1405، مجموع اوراق منتشرشده به یک هزار و 667.5 هزار میلیارد تومان رسیده است.
از این میزان، یک هزار و 420.3 هزار میلیارد تومان مربوط به ناشران دولتی، 217.9 هزار میلیارد تومان مربوط به ناشران غیردولتی و خصوصی و 29.3 هزار میلیارد تومان مربوط به شهرداریها بوده است.
بر این اساس، حدود 85 درصد از تامین مالی انجامشده از مسیر اوراق بدهی به ناشران دولتی اختصاص داشته است. سهم بخش غیردولتی و خصوصی حدود 13 درصد و سهم شهرداریها حدود 2 درصد بوده است.
در بخش دولتی، مرابحه عام با یک هزار و 262.4 هزار میلیارد تومان بیشترین حجم انتشار را به خود اختصاص داده است. پس از آن، اسناد خزانه اسلامی با 152 هزار میلیارد تومان و سلف موازی استاندارد با 5.9 هزار میلیارد تومان قرار دارند.
در بخش غیردولتی و خصوصی نیز مرابحه با 73 هزار میلیارد تومان بیشترین سهم را داشته است. پس از آن، سلف موازی استاندارد با 48.9 هزار میلیارد تومان، اوراق گام با 47 هزار میلیارد تومان، اجاره با 45.3 هزار میلیارد تومان و مرابحه کوچک و کوتاهمدت با 3.7 هزار میلیارد تومان قرار گرفتهاند.
تامین مالی سرمایهای به 1,049.6 هزار میلیارد تومان رسید
دومین مسیر تامین مالی در دوره دولت چهاردهم، استفاده از ظرفیت ابزارهای سرمایهای بوده است. بر اساس آمار، تامین مالی از این مسیر تا 18 مرداد 1405 به یک هزار و 49.6 هزار میلیارد تومان رسیده است.
در این بخش، سود انباشته و اندوختهها با 838.7 هزار میلیارد تومان بیشترین سهم را داشتهاند. پس از آن، مطالبات حالشده و آورده نقدی با 191.6 هزار میلیارد تومان و آورده نقدی با سلب حق تقدم با 19.3 هزار میلیارد تومان قرار دارند.
بر این اساس، حدود 80 درصد از تامین مالی انجامشده از محل ابزارهای سرمایهای از طریق سود انباشته و اندوختهها، حدود 18 درصد از محل مطالبات حالشده و آورده نقدی و حدود 2 درصد از محل آورده نقدی با سلب حق تقدم انجام شده است.
بر اساس آمار عملکرد بازار سرمایه، در یکسال اخیر، یعنی از ابتدای دوره تصدی سید علی مدنیزاده وزیر امور اقتصادی و دارایی، تا 18 مرداد 1405، در مجموع 1,873.3 هزار میلیارد تومان از طریق اوراق بدهی، ابزارهای سرمایهای و تامین مالی جمعی در بازار سرمایه تامین شده است. در این مدت، یک هزار و 194.5 هزار میلیارد تومان از طریق انتشار اوراق بدهی، 653 هزار میلیارد تومان از طریق ابزارهای سرمایهای و 25.8 هزار میلیارد تومان از طریق تامین مالی جمعی تجهیز شده است.
بر این اساس، انتشار اوراق بدهی با سهم حدود 64 درصدی، بیشترین سهم از تامین مالی بازار سرمایه در دوره تصدی وزیر امور اقتصادی و دارایی را به خود اختصاص داده است. ابزارهای سرمایهای نیز حدود 35 درصد از مجموع تامین مالی این دوره را تشکیل دادهاند و تامین مالی جمعی با سهم حدود 1.4 درصد در رتبه بعدی قرار گرفته است. مجموع تامین مالی انجامشده از ابتدای دوره تصدی دکتر مدنیزاده، 68 درصد کل تامین مالی ثبتشده از ابتدای دولت چهاردهم تا 18 مرداد 1405 بوده است.
دو مفهوم متفاوت افزایش سرمایه و تامین مالی
در بررسی آمار افزایش سرمایه، میان «افزایش سرمایه» و «تامین مالی» باید تفکیک قايل شد. مجموع افزایش سرمایه ثبتشده از ابتدای دولت چهاردهم تا 18 مرداد 1405، با احتساب مازاد تجدید ارزیابی، به یک هزار و 937.7 هزار میلیارد تومان رسیده است.
از این میزان، 888.1 هزار میلیارد تومان مربوط به مازاد تجدید ارزیابی داراییهاست. این رقم به دلیل آنکه بهطور مستقیم به معنای ورود منابع جدید به شرکت نیست، در محاسبه تامین مالی از طریق ابزارهای سرمایهای لحاظ نمیشود.
بر این اساس، رقم یک هزار و 49.6 هزار میلیارد تومان بیانگر تامین مالی از محل افزایش سرمایه از مسیر مطالبات حالشده و آورده نقدی، آورده نقدی با سلب حق تقدم و سود انباشته و اندوختههاست.
تامین مالی جمعی برای یک هزار و 896 طرح
تامین مالی جمعی نیز در دوره دولت چهاردهم یکی دیگر از مسیرهای تجهیز منابع بوده است. بر اساس آمار، از ابتدای دولت تا 18 مرداد 1405، یک هزار و 896 طرح از طریق این سازوکار تامین مالی شده و مبلغ مشارکت در این طرحها به 38.5 هزار میلیارد تومان رسیده است.
مقایسه تعداد طرحها با منابع جذبشده نشان میدهد تامین مالی جمعی در این دوره برای تعداد قابل توجهی از طرحها مورد استفاده قرار گرفته است. سهم این ابزار از مجموع تامین مالی 2 هزار و 755.6 هزار میلیارد تومانی بازار سرمایه حدود 1.4 درصد بوده است.
تامین مالی بازار سرمایه در مسیر رشد قرار گرفت
آمار 5 سال اخیر نیز روند افزایش تامین مالی از بازار سرمایه را نشان میدهد. مجموع تامین مالی ثبتشده در سال 1400 معادل 448 هزار میلیارد تومان بود که این رقم در سال 1401 به 592 هزار میلیارد تومان، در سال 1402 به 784 هزار میلیارد تومان، در سال 1403 به یک هزار و 157 هزار میلیارد تومان و در سال 1404 به یک هزار و 536 هزار میلیارد تومان رسید.
همچنین از ابتدای سال 1405 تا 18 مرداد، 463 هزار میلیارد تومان تامین مالی از بازار سرمایه انجام شده است.
این روند نشان میدهد ظرفیت بازار سرمایه برای تجهیز منابع در سالهای اخیر افزایش یافته و در دوره دولت چهاردهم نیز استفاده از ابزارهای مختلف تامین مالی ادامه داشته است.
48 شرکت در بورس تهران و فرابورس عرضه اولیه شدند
در کنار تامین مالی، ورود شرکتهای جدید به بازار سرمایه یکی دیگر از شاخصهای عملکرد این بازار در دوره دولت چهاردهم بوده است.
بر اساس آمار ارايهشده، از ابتدای دولت تا 18 مرداد 1405، 48 شرکت در بورس تهران و فرابورس ایران عرضه اولیه شدهاند. از این تعداد، 14 شرکت در بورس تهران و 34 شرکت در فرابورس ایران عرضه اولیه شدهاند.
ارزش عرضههای اولیه این 48 شرکت، بر اساس ارقام مندرج در جدول و با توجه به اینکه مبالغ این بخش به ریال ثبت شدهاند، در مجموع به 186.46 هزار میلیارد ریال رسیده است. این رقم معادل حدود 18.65 هزار میلیارد تومان است.
بزرگترین عرضه اولیه این دوره از نظر ارزش، مربوط به پتروشیمی اروند با ارزش 22.5 هزار میلیارد ریال بوده است. پس از آن، فولاد سیرجان ایرانیان با حدود 19.6 هزار میلیارد ریال و گروه مالی نماد غدیر با حدود 10.5 هزار میلیارد ریال قرار دارند.
همچنین ارزش عرضه اولیه گروه مالی مهرگان تامین پارس حدود 9.25 هزار میلیارد ریال و رینگ اسپرت نور نیریز حدود 8.99 هزار میلیارد ریال بوده است.
از نظر تعداد عرضههای اولیه، صنعت سرمایهگذاریها با 5 شرکت و صنعت محصولات غذایی و آشامیدنی به جز قند و شکر نیز با 5 شرکت، بیشترین تعداد شرکتهای عرضهشده را به خود اختصاص دادهاند. پس از این 2 صنعت، گروههای زراعت و خدمات وابسته و فلزات اساسی هر کدام با 4 شرکت قرار دارند.
بررسی فهرست عرضههای اولیه همچنین نشان میدهد شرکتهای جدید از طیف متنوعی از صنایع شامل سرمایهگذاری، صنایع غذایی، زراعت، فلزات اساسی، دارویی، فناوری اطلاعات و ارتباطات، انرژی، خودرو، ساختمان و سایر حوزهها وارد بازار سرمایه شدهاند.
