قرارداد آتی چیست؟ / توسعه بازار مشتقه بورس کالا با قراردادهای آتی

قرارداد آتی چیست؟ / توسعه بازار مشتقه بورس کالا با قراردادهای آتی

قراردادهای آتی، یکی از قراردادهای پرکاربرد در بورس‌های کالایی محسوب می‌شود که از سال 1387، در بورس کالای ایران مورد استفاده قرار گرفته است.

به گزارش اقتصادآنلاین ؛ در قراردادهای آتی، خریدار و فروشنده توافق می‌کنند که میزان معینی از کالای مشخصی را، با کیفیت و قیمت معلوم در زمان و مکان مشخص معامله کنند.

بنابراین قرارداد آتی، قراردادی است که طی آن فروشنده متعهد می‌شود در سررسید معینی در آینده، مقدار مشخصی از کالا را به قیمتی معلوم به فروش برساند. در مقابل، خریدار نیز متعهد می‌شود آن کالا را با همان مشخصات خریداری کند؛ در قرارداد آتی برای تضمین انجام تعهد، خریدار و فروشنده مبلغی را نزد اتاق پایاپای بورس کالا قرار می‌دهند که وجه تضمین نامیده می‌شود.

قرارداد آتی، قراردادی دوطرفه است که می‌توانیم طی آن، کالایی را با مشخصات معین در زمان حال به فروش برسانیم و پس از گذشت چند ماه، آن را با قیمت توافق‌شده تحویل دهیم و وجه را دریافت کنیم.

ویژگی‌های قراردادهای آتی

معافیت مالیاتی، تخصیص سود بانکی به مبلغی که در حساب و در اختیار مشتری موجود است، امکان برداشت یک ‌روزه موجودی از حساب، کارمزدهای بسیار پایین، امکان خرید و فروش نامحدود در هر روز معاملاتی، واریز روزانه سود و زیان به‌ حساب مشتری، دو طرفه بودن بازار و امکان کسب سود از ریزش و افت قیمتی ( تنها بازار دو طرفه حال حاضر در ایران )، پوشش ریسک و...، از جمله ویژگی‌ و مزیت‌های قراردادهای آتی هستند.

شرایط ورود یک کالا به بازار آتی

محدودیت پذیرش دارایی در قرارداد آتی وجود ندارد، اما حجم تولید بالا، معاملات نقدی قوی و پویایی قیمت، از جمله ملزومات یک کالا برای ورود به بازار آتی بورس کالای ایران است.

انواع قراردادهای آتی

قرارداد های آتی، به دو گروه کالا و مالی تقسیم می‌شوند. قراردادهای آتی کالا شامل محصولات کشاورزی، فلزات، مواد نفتی و ...می‌شوند. قرارداد های آتی مالی نیز، ابزارهایی نظیر سهام، اوراق قرضه، ارز و... را دربر می‌گیرند.

بازیگران قراردادهای آتی

به گفته رحمان آراسته، سرپرست مدیریت توسعه بازار مشتقه بورس کالای ایران، سه بازیگر در بازار آتی وجود دارد. برای مثال، تولیدکننده‌ای که نگران قیمت و نوسان محصول در آینده است، وارد قراردادهای آتی می‌شود تا ریسک خود را در این حوزه پوشش دهد. این تولیدکننده با پرداخت مبلغی به عنوان ضمانت، خود را در برابر نوسانات قیمت، بیمه می‌کند و کالای خود را با قیمتی مشخص برای سررسیدهای آینده، به نوعی پیش فروش می‌کند.

وی تصریح کرد: دسته دیگر فعالان بازار آتی، خریداران کالا هستند که برای پوشش ریسک نوسانات قیمت در آینده، از امروز محصول مورد نیاز خود را با قیمتی مشخص و برای تحویل آینده پیش خرید می‌کنند. بنابراین این دسته از افراد، امکان برنامه‌ریزی تولید در فواصل زمانی مشخص را به دلیل پیش خرید محصولات خود پیدا می‌کنند.

به گفته آراسته، دسته سوم نیز، نوسان‌گیران یا آربیتراژگران هستند. این افراد از اختلاف قیمت رخ داده میان بازار نقد و بازار آتی محصول مورد نظر استفاده می‌کنند و با پیش‌بینی روند بازار در آینده و با هدف کسب سود، وارد قرارداد آتی می شوند که البته حضور این دسته از بازیگران نیز به افزایش عمق معاملات کمک شایانی می‌کند.

راه‌اندازی معاملات آتی مس کاتد

لازم به ذکر است که نخستین قرارداد آتی مس کاتد با سررسید بهمن ماه، در راستای توسعه دارایی‌های پایه بازار مشتقه بورس کالای ایران از 27 آذرماه سال جاری روی تابلوی معاملات رفت. در حال حاضر، مس با مازاد عرضه در بازار فیزیکی بورس کالا مواجه است و محدودیت‌های خرید و فروش در این محصول وجود ندارد.

قیمت جدید دلار اعلام شد (8 بهمن) وضعیت خطرناک معیشتی برای 60 درصد از بازنشستگان قیمت جدید سیمان اعلام شد پالایش اصفهان با تک محصول به بورس کالا آمد پیش بینی قیمت دلار بعد از مذاکرات وین قیمت دلار صرافی ملی امروز جمعه 8 بهمن 1400 قیمت انواع خودرو داخلی و خارجی در بازار آزاد ( 8 ... افزایش قیمت عجیب سکه های پارسیان در بازار + جدول ماجرای هکرهایی که 400 میلیون دلار بیت‌کوین را دزدیدند/ اقدام آمریکا علیه دزدان ارزهای دیجیتالی فروش و درآمد سازنده آیفون رکورد زد آخرین وضعیت چاه های غیر مجاز کارگران در حسرت وام جدید خرید نان در ایرانشهر فقط با پارتی! موعد وعده یک ماهه وزیر راه برای احداث راه آهن شلمچه-بصره بودجه 1401 چه تاثیری بر قبوض آب و برق می‌گذارد؟ احتمال افزایش قیمت نفت عربستان به دلیل رشد تقاضا زمان دقیق پیش فروش بلیت قطارهای مسافری اصلاح قانون تعاون پس از گذشت 10 سال فروش زنجیره‌ای خودرو یارانه‌ای/ ثبت‌نام کدام خودروها ادامه دارد؟ جزيیات جدید درباره حقوق کارگران در سال 1401 برف و کولاک، تردد برون شهری را 12 درصد کاهش داد صندوق‌ بازنشستگی صنعت نفت 3 میلیارد دلار سرمایه‌گذاری می‌کند 4 دلیل عمده نوسان قیمت‌ها در بازار سهام/ رشد 22 درصدی معاملات خرد در بورس مردم سفر زیاد رفته‌اند، ولی پول خرج نمی‌کنند! چرا روس‌ها، کالای ایرانی نمی‌خرند؟ ریل گذاری ذوب در مسیر صعودی قیمت جدید سیمان اعلام شد دسترسی به بازارهای خاور دور و آفریقا با توسعه روابط اقتصادی با چین قیمت جدید سکه اعلام شد + جدول اداره گاز پاسخگوی "فسبزوا" نیست اقتصاد جهانی سال 2022 را چگونه آغاز کرد؟ | رشد اقتصادی در سال 2022 چقدر پیش بینی شده است؟ در چه شرایطی یک خانه مشمول مالیات می‌شود؟ نبود سود فروش سرمایه‌گذاری‌ها و کاهش 78 درصدی سود خالص "توریل" خودرو ارزان شد کاهش تولید، تحویل و صادرات سیمان/ شب‌ها آسیاب می‌کنیم تا عرضه به مشکل نخورد "وسپه" ارز را بهانه کرد و به داخلی‌سازی اشاره‌ای نکرد بازی با جان در قبال درآمدی ناچیز / کولبری کردم... مزایده "گنگین" پیشنهادی نداشت طلا 37 دلار ارزان شد اتکای صرف به روس‌ها و چینی‌ها در قراردادهای بلندمدت به ضرر منافع کشور است آیا دلایل "خوساز" به نظر شما سهامداران، بوی مدیریت می‌دهد! رشد 21درصدی نرخ وکیوم باتوم "شتران" در بورس‌کالا پیش بینی وضعیت قیمت دلار در هفته آینده ابراز تمایل کشورهای آسیای میانه برای خرید سیب‌زمینی ایران/ بازید هیات ازبکستانی از انبارهای کشور پیش‌بینی عدد نرخ دلار پس از توافق وین/ دو رویکرد احتمالی... ترمز شوک های بورس چگونه کشیده می شود؟ پیشرفت فیزیکی 86 درصد طرح‌ها زیر 20 درصد! خودروسازان و قطعه‌سازان رفاقت می‌کنند/ زدوبندهای سیاسی بیش از تحریم‌ها به خودروسازی کشور آسیب زد چرا روس‌ها، کالای ایرانی نمی‌خرند؟ نفت برنت به مرز 90 دلار رسید