ارز 4200 تومانی چگونه باعث افزایش تورم شد؟

ارز 4200 تومانی چگونه باعث افزایش تورم شد؟

بنابر اعتقاد برخی کارشناسان حوزه اقتصاد، رشد پایه پولی، افزایش نقدینگی و تورم بیشتر، یکی از مهمترین آثار توزیع ارز ترجیحی است.

به گزارش خبرنگار مهر غالب کارشناسان و صاحب‌نظران حوزه اقتصاد معتقدند، اجرای سیاست اختصاص ارز 4200 تومانی از سال 1397 تاکنون فارغ از آن‌که نتوانست به هدف غایی خود که کنترل قیمت کالاهای اساسی بود اصابت کند و رانت گسترده‌ای را برای واردکنندگان ایجاد کرد، از ناحیه افزایش پایه پولی نیز منجر به بالا رفتن نرخ تورم در کشور شد.

ماجرا از این قرار است که دولت دوازدهم در خوش بینانه ترین حالت قصد داشت صرفا با منابع ارزی حاصل از فروش نفت نسبت به تامین ارز کالاهای اساسی اقدام کند اما در عمل با تشدید تحریم‌ها و شیوع کرونا و کاهش قیمت جهانی نفت مواجه شد و درآمدهای نفتی عملا پاسخگوی نیاز ارزی برای واردات کالاهای اساسی نبود.

در چنین شرایطی بانک مرکزی وادار شد ارز مورد نیاز برای واردات کالاهای اساسی را از سامانه نیما خریداری کند و در اختیار دولت قرار دهد، این در حالی است که در شرایط عادی، بانک مرکزی ارز خریداری‌شده را با نرخ روز از دارندگان (دولت / صادرکنندگان) می‌خرد و در مواقع لزوم و با هدف تعادل در بازار پول و ارز با نرخ روز به متقاضیان (واردکنندگان) می‌فروشد و ریال را از بازار جمع‌آوری می‌کند و همین امر موجب جمع‌آوری بخشی از پایه پولی تزریق‌شده به اقتصاد می‌شود، در نهایت نیز معادل ارز خریداری‌شده از دولت، منهای ارز فروخته‌شده در بازار، به حساب ذخایر خارجی بانک مرکزی می‌رود.

به‌عبارت دیگر با اصرار دولت به تداوم اجرای سیاست ارز 4200 تومانی، بانک مرکزی ارز صادرکنندگان غیرنفتی را در بازار نیما به قیمت نیمایی (در سال جاری حدود 24 هزار تومان) خریداری کرده و با نرخ 4,200 تومان به دولت فروخته است، در واقع بانک مرکزی به ازای هر یک دلاری که به ارز ترجیحی تخصیص داده، 20 هزار تومان چاپ پول انجام داده است، این امر در نهایت از سویی به رشد پایه پولی، رشد نقدینگی و افزایش تورم منجر شده است و از سوی دیگر تورم ایجادشده باعث افزایش بیشتر نرخ ارز و ایجاد فاصله بین نرخ ثابت 4200 و نرخ نیمایی شده و این چرخه باطل به‌طور مستمر ادامه یافته است.

پیش از این ريیس‌کل بانک مرکزی نیز گفته بود 39.9 واحد درصد از رشد 32.8 درصدی پایه پولی در سال 1398 و 34.8 واحد درصد از رشد 30.1 درصدی پایه پولی در سال 1399 به افزایش خالص دارایی‌های خارجی بانک مرکزی و عمدتا اختلاف نرخ ارز مورد عمل در خرید و فروش ارز مربوط بوده است.

بر این اساس از آنجا که کنترل تورم به‌عنوان یکی از مهمترین اولویت‌های دولت سیزدهم معرفی شده است به‌نظر می‌رسد اصلاح سیاست ارز 4200 تومانی به‌عنوان یکی از ارکان اصلی اصلاح ساختار اقتصادی کشور بیش از پیش ضرورت دارد و دولت موظف است با بکارگیری سازوکارهای مناسب این جراحی عظیم را به‌نحوی انجام دهد که کمترین عوارض را برای عموم مردم به‌ویژه اقشار ضعیف داشته باشد.

افزایش قیمت شوینده ها تخلف صنفی است پاداش به مشترکان برق در ازای هر کیلووات صرفه‌جویی افزایش 21 درصدی تولید برق در بزرگترین نیروگاه بادی ایران بخشی از اعتبار 5 میلیارد دلاری روسیه عملیاتی شد/ افزایش سقف تجارت ایران و روسیه به 40 میلیارد دلار خبر مهم برای جاماندگان یارانه/ محدودیت زمانی فعلا برداشته... خیروبرکت اصلاح یارانه برای بورس بازان چه زمانی یارانه خانوارهای معترض قابل برداشت است؟ مجتبی مدرس‌زاده دبیرکل اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران شد قیمت مسکن طی ماه‌های اخیر افزایش نداشت! یارانه جدید برای خانوارهای معترض، واریز و مسدود شد این رمزارزها بهترین عملکرد را ماه گذشته داشتند افزایش سقف وام ودیعه مسکن تصویب شد | اقساط این تسهیلات چقدر است؟ شاخص کل بورس در آخرین روز هفته سبزپوش شد عرضه گوشی های جدید شیايومی در بازار + قیمت ایران و روسیه سه سند همکاری امضا کردند پیش‌بینی جدید از قیمت خودرو در بازار با واردات/ نجفی‌منش:... خبر خوش دولت برای بازنشستگان | وزیر اقتصاد با افزایش حقوق بازنشستگان موافقت کرد هفته درخشان بورس گزارش بازار‌ها امروز 4 خرداد 1401 | آینده‌ای بهتر برای بیت کوین و طلا جزییات واردات خودرو روشن نیست/ کاکایی: خودروهای چینی... کلاب‌هاوس خبرآنلاین در حال برگزاری است/ واردات خودرو؛... اوجی : بخشی از اعتبار 5 میلیارد دلاری روسیه عملیاتی شد آبمیوه چند؟ کاردار یونان در تهران به وزارت امور خارجه احضار شد جزيیات تسهیلات 20 هزار میلیارد تومانی دولت به مرغداران و دامداران / هر تولیدکننده چقدر وام می گیرد؟ نرخ‌های نجومی موبایل‌های آیفون و سامسونگ در بازار/... سازوکار بیمه اجتماعی کارگران ساختمانی ناقص و نیازمند اصلاح است ایران شریک تجاری مطمين روسیه است/ توسعه همکاری در بخش انرژی کاهش چشمگیر تعداد چک‌های برگشتی در اولین ماه سال بیانیه ایران درباره توقیف بار کشتی ایرانی در آب‌های یونان | اقدام یونانی‌ها دزدی دریایی است چند نفر در سامانه یکپارچه تخصیص خودرو ثبت نام کردند؟ | اعلام زمان قرعه کشی سمند و تیبا از فهرست تمدید اعتبار ایمنی سازمان استاندارد حذف شد ​بیت کوین برای سرمایه گذاری بلند مدت مناسب است؟ ایران و روسیه 3 سند همکاری امضا کردند خبر مهم برای جاماندگان یارانه | کسانی که هنوز برای یارانه ثبت نام نکرده اند، چه کنند؟ هند جهان را غافلگیر کرد | گرانی‌های جدید در راه است؟ اقدام دولت یونان، دزدی دریایی است دنا خیز برداشت؛ پژو ریخت/ آخرین قیمت ساینا، تیبا، رانا... ارز 4200 رسما از گمرک خارج شد میانبری برای دسترسی بیشتر و عادلانه‌تر به کتاب این 3 خودروی پرتیراژ از فهرست تمدید اعتبار سازمان ملی استاندارد حذف شدند سکه 14 میلیون و 475 هزار تومان شد | جدیدترین قیمت‌ها در بازار طلا و سکه ؛ 4 خرداد 1401 بیانیه ایران درباره توقیف بار کشتی ایرانی در یونان/ اقدام یونانی‌ها دزدی دریایی است ضرورت تسهیل تردد کشتی‌های با پرچم ایران به تمامی بنادر روسیه/ تسریع در راه‌اندازی خط منظم کشتیرانی ر... تلاش دولت برای افزایش روابط تجاری با روسیه اقدام یونان دزدی دریایی و برخلاف موازین بین‌المللی است/ آتن فورا به تعهدات بین‌المللی خود عمل کند کاهش 14 دلاری قیمت جهانی طلا بخشی از اعتبار 5 میلیارد دلاری روسیه عملیاتی شد/ هدف‌گذاری روابط تجاری 40 میلیارد دلاری شناسایی فرصت‌های فناورانه صنعت خودرو با حضور شرکت‌های دانش بنیان امضای 3 سند همکاری میان ایران و روسیه